Den HelderMaritiemPolitiek

Grote vraagtekens bij onderhoudsbudget Port of Den Helder, komende tien jaar 25 miljoen verlies

Den Helder – Onderzoeksbureau Panteia heeft het onderzoek naar de bedrijfsvoering van Port of Den Helder afgerond. De historische analyse laat zien dat een significant deel, in totaal 9,8 miljoen, van de door het Rijk beschikbaar gestelde ‘Brokx-nat’ gelden, door de gemeente onjuist of niet besteed is. Bij de oprichting van het havenbedrijf was de financiering vanuit de gemeente daarbij veel te laag. Panteia verwacht dat het havenbedrijf tot 2030 nog eens 17 tot 25 miljoen euro verlies gaat draaien.

Realistischer en meer focus
Het onderzoeksbureau doet een aantal suggesties om het tij te keren. Zo moet de Port allereerst realitischer worden over de eigen doelstellingen. De businessplanning was in het verleden te optimistisch. De markt rond dienstverlening aan offshore olie- en gasinstallaties fluctueert en loopt over de langere termijn gezien terug. De bedrijvigheid zal in de toekomst voor een groot deel uit offshore wind bestaan, maar die markt moet nog groeien. Ook de waterstofeconomie zal de haven op korte termijn nog weinig opleveren. Visserij, recreatievaart en decommissioning levert te weinig op om een verschil te maken. Er is ruimtegebrek, dus de Moormanbrug moet verplaats worden. Al met al geen rooskleurig beeld. Dat gezegd hebbende is de haven van groot belang voor de gemeente en regio, bijvoorbeeld voor de werkgelegenheid. De belangen gaan verder dan enkel het meetbare inkomen van Port of Den Helder.

Schip van bijleggen
Nu blijkt de Port toch vaak een schip van bijleggen. Dat was dan ook de reden dat de raad een onderzoek is gestart. Om de financiële positie van de Port of Den Helder de verbeteren stelt Panteia voor dat het bedrijf zich meer gaat focussen: “Voor de toekomst moet deze focus liggen op verdere ontwikkeling van de markt rond Maintenance & Operations voor Wind op Zee. De verdere ontwikkeling van Kooyhaven en Kooypunt hoort daar naar ons idee niet bij”, zo valt te lezen in het onderzoek. De marketing van de haven moet dan ook niet belast worden met het vermarkten van Kooyhaven en Kooypunt. Sterker nog, Panteia stelt voor de uitgifte van gronden op Kooypunt en Kooyhaven onder te brengen bij een ontwikkelingsmaatschappij. Dan zou er dus naast de luchthaven, Willemsoord B.V., Zeestad en Port of Den Helder nog een vijfde partij actief worden. Panteia stelt voor het aandeelhouderschap van het havenbedrijf te verbreden. Een investering van de provincie zou volgens het onderzoeksbureau in lijn zijn met de belangen voor de regio.

Dat schip van bijleggen de haven voorlopig nog niet verlaten. Panteia concludeert dat een eenmalige bijdrage van 5 miljoen en een jaarlijkse bijdrage van 7 ton nodig is om het havenbedrijf de nodige tijd te geven om bedrijvigheid aan te trekken. Tot 2030 kijkt het bedrijf aan tegen 35 miljoen euro aan investeringen in de infrastructuur. Dit is veel vergeleken met andere havenbedrijven in Nederland. De infrastructuur degradeert snel. Toen in 2012 de Port of Den Helder als ontwikkelingsmaatschappij werd opgericht heeft het bedrijf Oranjewoud berekend dat er voor een periode van 30 jaar 9,6 miljoen nodig was voor het onderhoud in de haven van Den Helder. Het bedrijf kreeg 4,2 miljoen van de gemeente. Daarbij komt dat Panteia nu oordeelt dat de inventarisatie van Oranjewoud zeer beperkt was, de werkelijke kosten komen veel hoger uit. Dat blijkt ook: Sinds de verzelfstandiging in 2012 is bijna 20 miljoen vanuit de gemeente naar het havenbedrijf gegaan.

Valse start
Al voordat het havenbedrijf werd opgericht en de gemeente zelf over de haven ging zijn de zogenaamde ‘Brokx-nat’ gelden die door het Rijk beschikbaar zijn gesteld opgegaan aan de verkeerde dingen: Er is veel geïnvesteerd in nieuwe haveninfrastructuur, die eigenlijk weinig oplevert. Zo is er 3 miljoen naar Kooyhaven gegaan en is er 5 miljoen gebruikt om kapitaallasten voor later gedane werkzaamheden te kunnen financieren. Een miljoen ging naar het dekken van exploitatieverliezingen in de haven. Daardoor kon het geld niet worden gebruikt voor onderhoud van de infrastructuur, waarvoor het was bedoeld.

Leo van Esdonk van Behoorlijk Bestuur, tevens lid van de begeleidingscommissie rondom het onderzoek, gaat nog niet in op een schuldvraag. Hij vergelijkt de situatie met het rennen van een hardloopwedstrijd zonder schoenen. Het lijkt erop dat het havenbedrijf vanaf haar start al in de problemen zat. Pieter Blank, fractievoorzitter van de PvdA en voorzitter van de begeleidingscommissie, is blij met de inzichten die het onderzoek biedt en stelt dat het belangrijke feiten boven tafel heeft gehaald. De gemeenteraad heeft zo een grote steun in de rug om een rol van betekenis te kunnen spelen bij het vormgeven van de toekomst van de haven. De politieke discussie komt volgens Blank later, wel concludeert hij nu al dat inderdaad blijkt dat sommige financiële middelen de verkeerde kant op zijn gegaan. De komende tien jaar wordt volgens hem zwaar voor de haven.

Toon meer

Stijn Vos

Stijn Vos is werkzaam als politiek verslaggever bij Regio Noordkop. E-mail: stijn@regionoordkop.nl

Wellicht ook interessant

4 reacties

  1. Nu maar eens afwachten hoe dit in de diverse verkiezingsprogrammas wordt verwoord. Want het is natuurlijk niemands schuld hullie heben het gedaan en wij lossen het op. JaJa ik wacht het even af zou het mooi vinden als (lang regeerders VVD CDA PVDA) hier de hand in eigen boezem steken maar denk het niet.

  2. nog een partij erbij van zakkenvullers. we zitten al met zeestad opgescheept die nutteloze projecten bedenken en zich daar dik voor laten betalen.

  3. Een herinnering aan een wethouders die 4% rente op investering in Willemsoord beloofde. Van VVD naar BB.

Back to top button
%d bloggers liken dit: